btbilgi

İnsanlığın plastik üretimi yüzünden çevreye neler yapmakta olduğunun birçok örneği var artık. Plastiğin en zararlı hali de, denizlere ve okyanuslara boşalan atıklar. Çeşitli yaratıcı startuplar denizlerden bu atık plastikleri toplamak için projeler geliştirmekte. Bunlardan biri olan inovasyon stüdyosu CREAX, “plastik çorbası” ismini verdikleri yığınları, yenilikçi bir proje ile okyanusları temizlemek niyetinde.

CREAX stüdyosu projelerine çözüm üretmek istediği sorunu derinlemesine araştırarak başlıyor. Araştırma ekbi bu süreçte önce planktonların ve plastik parçacıklarının yapılarını gözden geçirmişler. İkisi arasındaki en büyük farkın yoğunlukları olduğunu tespit etmişler. Planktonlar yoğunlukları yüzünden batar veya belli bir derinlikte su içinde süzülürken, atıklar su yüzeyinde kalıyorlar. Fakat bu durum sadece akıntının ve dalgaların olmadığı, suyun sakin olduğu ortamlarda geçerli. Akıntı ve dalgalar sebebiyle plastikler su yüzeyinin 30 metre kadar altına sürüklenebilir.

Okyanuslardaki plastik temizliği için CREAX’dan çevreci bir çözüm
Tesisin üstten görüntüsü

Bu gerçeği farkettikten sonra CREAX’daki tasarımcılar neye ihtiyaçları olduklarını anlamışlar. Su yüzeyinin hareketsiz kalmasını sağlayacak kolonlar. Bu kolonları tasarlamak tahmin ettiklerinden daha kolay olmuş. Normalde kıyıya vuran dalgaları küçültmek için kullanılan dalgakıranlardan birkaç tane arka arkaya koyduklarında hem dalgaların gücünü azaltabileceklerini, hem de akıntıları engelleyebileceklerini farkediyorlar. Suyun dalgakıranların arkasında kalan kısmında dalga ve akıntı olmayacağından plastik parçaları su yüzüne çıkabiliyor. Aynı zamanda plankton ve benzer deniz canlıları su altına iniyor.

Ayrıştırma süreci

Yüzeyindeki plastik parçaların toplanması için, CREAX suyun üzerinde yüzen yapay bir sahil olan ‘Compile’ı tasarlamış. Su yüzeyindeki parçacıklar bu yapay sahile vurduğunda rüzgar tarafından kurutulup yapay sahilin iç tarafındaki tünel aracılığı ile büyük bir depoya süpürülüyor. Depoda biriken plastiklerin birkaç ayda bir toplayıcı bir gemi tarafından gelip toplanması planlanmış durumda. Bu plastikleri geri dönüştürmek mümkün olmasa da, toplama gemisine yerleştirilecek bir piroliz reaktörü sayesinde parçacıklardan enerji elde edilmesi hedeflenmekte.

Okyanuslardaki plastik temizliği için CREAX’dan çevreci bir çözüm
Plastik toplayan yapay sahil

CREAX bu tasarımıyla hem büyük boy plastik atıkları, hem de mikroplastik partiküllerini toplayabilmeyi umut ediyor. Tasarım pasif ve modüler yapıda olduğundan, gerektiğinde bazı parçalarını değiştirilmesi veya tesisin ölçeklenerek büyütülmesi de mümkün olabilecek. Proje özellikle çevreci ve gerçekleştirilmesi zor olmayan düşük maliyetli özellikleri ile dikkat çekmekte. ‘Compile’ plastik toplayıcı şimdilik proje aşamasında ve yakın gelecekte gerçekleştirileceğine dair kesin bir bilgi verilmemiş.

Yorumlar
PAYLAŞ
blank
xTRlarge, Türkiye'nin (TR) üretici ve yenilikçi potansiyelini sergilemek; farklı bakış açılarını, yeni tarzları, x sayıda yeni değeri, girişimi, fikri yansıtmak; teknolojiden doğaya, iş yönetiminden tasarıma, insana dair faaliyetlerin en geniş ufkunu sizlerle mümkün olduğu kadar geniş 'large" paylaşabilmek için yola çıktı. Geleceğe inancı olanlarla birlikte mesafe katetmeyi planlıyor.