btbilgi

Dünya üzerinde hala 1,1 milyar insan temiz içme suyune erişemiyor. 2,8 milyar insan ise ayda en az bir kez temiz suya erişimde sıkıntı çekmekte. Temiz su erişim sorunları geleceğin en önemli problemlerinden biri olmaya aday durumda. Biliminsanları devamlı yeni yöntemler ve materyaller deneyerek, gezegen üzerinde bolca bulunan tuzlu su kaynaklarını arıtmaya uğraşıyorlar. Eğer tuzlu su arıtma konusu ucuz, hızlı ve pratik şekilde çözülebilirse belki gelecekte bir su krizi ile karşı karşıya kalmayabiliriz.

ABD, Boston’daki Northeastern Üniversitesi ve Lawrence Livermore Ulusal Laboratuvarı’nden araştırmacılar bu konuda devrim yaratabilecek bir teknik geliştirdiklerine inanmakta. Doğadaki biyolojik süreçleri inceleyen araştırmacılar, mikroskopik karbon nanotüplerden oluşan bir yapının tuzlu su arıtmada çok başarılı olduğunu bulmuş.

Doğada bulunan ‘aquaporin’ denilen proteinler, suyu geçirirken tuz gibi iyonları ayrıştırabilmekte. Sadece 0,3 nanometre kalınlığında bir yapıya sahip olan aquaporinler, su moleküllerini tek moleküle kadar sıkıştırıp öyle aktarıyorlar. Bu incelikte hidrojen atomları çözünmeye ve istenmeyen iyonları geride bırakmaya başlıyor. Aquaporin proteinleri çok kırılgan oldukları için filtreleme sistemlerinde kullanılamıyor.

Tuzlu su arıtmada mikroskopik karbon nanotüp devrimi

Araştırma ekipleri bunun yerine mikroskopik küçüklükteki karbon nanotüpleri kullanmayı akıl etmiş. Bu nanotipler aquaporin kadar ince ama çok daha dayanıklı. Negatif elektrik yükü taşıyan bu nanotüpler doğal filtrelemede olduğu gibi tuz iyonlarını ayrıştırabiliyor. Denemelerde kullanılan tipler 0,8 nenometre kalınlığında, yani insan saçından 50 bin kez daha ince. Aynı aquaporin proteinleri gibi su bunlardan da geçerken tek moleküle inmek zorunda kalıyor. Ama nanotüplerin yapısı gereği çok daha hızlı geçiyorlar. Bu  özellik sayesinde doğadakinden 6 kat daha hızlı filtreleme yapılması mümkün olabiliyor.

Ekipler halen İsrail kökenli bir filtre firması ile test çalışmaları yapmakta. Karbon nanotüplerin üretimi ucuz, varolan tüm filtrelerden daha verimliler ve doğal yöntemlere göre çok hızlılar. Belki de dünyada bir su krizi olmasını önlemenin yolu çoktan bulunmuş bile olabilir. Araştırmanın bilimsel raporu ‘Science’ jurnalinde bulunabilir

Yorumlar
btbilgi
PAYLAŞ
blank
xTRlarge, Türkiye'nin (TR) üretici ve yenilikçi potansiyelini sergilemek; farklı bakış açılarını, yeni tarzları, x sayıda yeni değeri, girişimi, fikri yansıtmak; teknolojiden doğaya, iş yönetiminden tasarıma, insana dair faaliyetlerin en geniş ufkunu sizlerle mümkün olduğu kadar geniş 'large" paylaşabilmek için yola çıktı. Geleceğe inancı olanlarla birlikte mesafe katetmeyi planlıyor.